Ułatwienia dostępu

Historia Pałacu

Pruszakowie i Chopin
Pod koniec XVIII w. dobra sannickie objęła we władanie rodzina Pruszaków, a pierwszym dzierżawcą majątku został Tomasz Tadeusz. To on, w latach 1793-1796, wybudował pałac w Sannikach.  Obiekt powstał na planie prostokąta i  służył jako letnia rezydencja. Spadkobiercą Tomasza Tadeusza został Aleksander Paweł, który  powiększył pałac o północne skrzydło i wieżę z pawilonem, tworząc pierwszą na ziemiach polskich budowlę stylizowaną na włoską willę. Za zgodą cara Mikołaja I Romanowa, Aleksander wykupił w roku 1838 dobra sannickie na własność.
Pruszakowie mieli troje dzieci: Tomasza Aleksandra, Konstantego Jana Jerzego oraz Weronikę Bibiannę Justynę Aleksandrę. Młodszy z braci, Konstanty chodził do Liceum Warszawskiego z Fryderykiem Chopinem i stąd sannicki wątek kompozytora.

Chopin w Sannikach
Chłopcy przyjaźnili się i odwiedzali nawzajem w Warszawie, o czym dowiadujemy się z listów Fryderyka. Konstanty zaprosił swojego przyjaciela również do Sannik, gdzie osiemnastoletni wówczas Fryderyk spędził w pałacu dwa letnie miesiące 1828 roku.
Podczas pobytu w letniej rezydencji Pruszaków, Chopin pracował nad dwoma utworami: Rondem C-dur, które zostało wydane 6 lat po jego śmierci przez Juliana Fontanę, w wersji na dwa fortepiany Drugi utwór to Trio g-moll – kompozycja na skrzypce, wiolonczelę i fortepian. W Sannikach Fryderyk Chopin pracował nad II, III, IV częścią tegoż utworu. Prawdopodobnie Trio g-moll było zapowiedzią późniejszego arcydzieła - Sonaty g-moll.
 
Z pobytem Fryderyka w Sannikach wiąże się pewna anegdota. Młody kompozytor spędzał wiele czasu na spacerach w rozległym parku. Towarzyszyła mu guwernantka córki gospodarzy. Kiedy w pewnym momencie okazało się, że panna jest w ciąży, pierwsze podejrzenie padło na niczego nieświadomego Fryderyka. Szybko jednak wyjaśniło się, że ojcem dziecka jest tajemniczy N.

 
Rzeźba z brązu

Rzeźba z brązu

Luźnym nawiązaniem do tego wydarzenia jest rzeźba z brązu, przedstawiająca kompozytora wraz z wpatrzoną w niego guwernantką.


Fortepian

Fortepian

W pałacu zachowała się także inna pamiątka łącząca Chopina i Pruszaków. Około 1820 roku Pruszakowie kupili w warszawskiej wytwórni Antoniego Zakrzewskiego fortepian, który stanął w ich warszawskiej rezydencji. Po śmierci Aleksandra Pawła Pruszaka, fortepian przepadł bez wieści, odnajdując się dopiero w 1888 roku. W latach 50. XX wieku, troszcząc się o jego stan,  Pruszakowie przekazali instrument do Muzeum Instrumentów w Poznaniu, skąd w 2013 roku trafił do Sannik. Jak wskazują zapiski rodziny Pruszaków i inne materiały historyczne, najprawdopodobniej grywał na nim sam Fryderyk Chopin. A miało to miejsce podczas jego licznych pobytów u Konstantego, szkolnego przyjaciela.

 
 
Majątek sannicki odziedziczył po rodzicach Konstanty, który w 1849 roku wybudował tu cukrownię. Jednak jego inne inwestycję okazały się nietrafione, a rodzinny majątek został zadłużony. Po śmierci Konstantego żona Amelia i syn Aleksander Ksawery musieli podjąć trudną decyzję o sprzedaży dóbr. W 1856 roku Sanniki trafiły ostatecznie w ręce księcia Leona Sapiehy i jego małżonki  Joanny z Tyszkiewiczów. Natomiast cukrownię stopniowo wykupił Samuel Natanson, żydowski kupiec i bankier.
 
W 1873 roku dobra ziemskie wraz z pałacem odkupił od księcia Sapiehy Samuel Natanson. Po jego śmierci dobra trafiły w ręce synów: Henryka, Ludwika, Józefa, Szymona, Ignacego, Adama i najmłodszego, Jakuba. W 1882 roku bracia założyli Spółkę Akcyjną Fabryki Cukru Sanniki, która przejęła dobra, osadę fabryczną i cukrownię. Jedyna córka Jakuba Natansona, Antonina, w 1909 roku odkupiła od Spółki  za 300 tys. rubli.
 
Tablicza pamiątkowa

Tablica pamiątkowa

Antonina wraz ze swoim mężem Stefanem Dziewulskim byli ostatnimi prywatnymi właścicielami pałacu. Rodzina była dumna z faktu, że w ich pałacu przebywał kiedyś Fryderyk Chopin i w 1925 roku na pamiątkę tego wydarzenia, nad wejściem do wieży, wmurowali tablicę pamiątkową.



Po II wojnie światowej
W 1945 roku, na podstawie dekretu PKWN o reformie rolnej, dobra sannickie przeszły na własność Skarbu Państwa. Skutkowało to ich częściowym rozparcelowaniem, a pozostałe tereny przekazano w 1949 roku pod powstanie Państwowego Gospodarstwa Rolnego. Przez następnych kilkadziesiąt lat pałacowe pomieszczenia służyły jako biura i mieszkania dla pracowników PGR-u. W późniejszym okresie otworzono tu przedszkole, a w lewym skrzydle salę kinową. PGR przetrwał aż do 1993 roku. Skarb Państwa przekazał pałac, wraz z przyległymi terenami, gminie Sanniki.
 
W latach 70. XX wieku powstała idea, by sannicki pałac uczynić miejscem kultywującym pamięć o Fryderyku Chopinie. W 1976 roku zorganizowano tutaj pierwszy koncert muzyki fortepianowej, który miał być przyczynkiem do powstania w tym miejscu ośrodka chopinowskiego. Na jego potrzebę przeprowadzono remont budynku, a w jednym z pomieszczeń lewego skrzydła utworzono salę koncertową.
 
Tablicza pamiątkowa

Koncert Haliny Czerny-Stefańskiej 

Pięć lat później, 9 lutego 1981 roku, otworzono w pałacu Ośrodek Pamięci Fryderyka Chopina. Z tej okazji odbył się koncert z udziałem wybitnej pianistki Haliny Czerny-Stefańskiej oraz aktora Wojciecha Siemiona. Wydarzenie zapoczątkowało istniejącą do dzisiaj tradycję prezentowania muzyki klasycznej w połączeniu z poezją. Miesiąc później utworzono lokalne Koło Towarzystwa im. Fryderyka Chopina, które przejęło schedę po powstałym nieco wcześniej Sannickim Towarzystwie Miłośników Chopina.


Biblioteka

Biblioteka muzyczna

23 lutego 1986 roku, do pałacu trafił księgozbiór należący niegdyś do muzykologa Mateusza Glińskiego, który stał się podstawą Biblioteki Muzycznej im. Mateusza Glińskiego.

 






W 2001 roku powstał Zespół Pałacowo-Parkowy im. Fryderyka Chopina w Sannikach, cztery lata później przekształcony w instytucję o nazwie Pałac w Sannikach. Od 2010 roku funkcjonuje tu instytucja kultury pod nazwą Europejskie Centrum Artystyczne im. Fryderyka Chopina w Sannikach.

Pałac przed remontem

Remont pałacu

W latach 2011-2013 trwał generalny remont pałacu i parku, finansowany ze środków unijnych w ramach projektu „Rewaloryzacja Zespołu Pałacowo-Parkowego im. Fryderyka Chopina w Sannikach”. Środki na wkład własny do projektu zapewnili Urząd Marszałkowski Województwa  Mazowieckiego i Gmina Sanniki.


Pałac po remoncie

Pałac po remoncie

Oficjalnym zakończeniem prac rewitalizacyjnych była uroczystość otwarcia Zespołu Pałacowo-Parkowego im. Fryderyka Chopina w Sannikach, która odbyła się 20 września 2014 roku.


Pałac polichromie

Polichromie

Podczas prac, w siedmiu pałacowych pomieszczeniach na piętrze udało się odsłonić oryginalne polichromie, które powstały pod koniec XVIII wieku i w ciągu pierwszych kilkudziesięciu lat XIX wieku.


Tunel podziemny

Tunel podziemny

W 2011 roku, na terenie parku były prowadzone badania archeologiczne, podczas których odkryto fundamenty XVII-wiecznego dworu. Innym ciekawym znaleziskiem jest tunel podziemny, który znajduje się pod podłogą pałacu. Ma on 140 cm wysokości, 90 cm szerokości i ciągnie się od ponad 100-letniej klatki schodowej aż do fundamentów. 


Szczątki fontanny

Szczątki fontanny

W pobliżu ściany zachodniej pałacu odkryto szczątki fontanny, która powstała w pierwszej ćwiartce wieku XX. Po latach przerwy, uruchomiona została ponownie w 2014 roku.



Podczas rewaloryzacji Zespołu Pałacowo-Parkowego powstały lub zostały zmodernizowane  również inne obiekty:
  • W północno-zachodniej, rekreacyjnej części kompleksu parkowego, znajdują się dwa stawy, a w ich pobliżu stoi obszerna altana grillowa. Po wcześniejszym uzgodnieniu z biurem Centrum, można w niej miło spędzić czas w gronie rodziny czy znajomych.
  • Nieopodal stoi również muszla koncertowa, w której odbywają się imprezy plenerowe, które obejrzeć może kilkaset osób.
  • W skład kompleksu sportowego wchodzą dwa korty do badmintona, kort tenisowy i boisko do siatkówki. Sprzęt potrzebny do uprawiana w/w dyscyplin można za kaucją wypożyczyć w budynku ochrony, w godzinach otwarcia Zespołu Pałacowo-Parkowego.
  • Altana grillowa, fontanna, rzeźba i plac zabaw to efekty realizacji innego z unijnych projektów pt. „Zwiększenie atrakcyjności turystycznej regionu Mazowsza poprzez stworzenie kompleksowej i komplementarnej oferty turystycznej Zespołu Pałacowo–Parkowego im. Fryderyka Chopina w Sannikach". 

Europejskie Centrum Artystyczne im. Fryderyka Chopina w Sannikach
to samorządowa instytucja kultury, której organizatorami są miasto i gmina Sanniki oraz samorząd województwa mazowieckiego. Celem Centrum jest ochrona i zachowanie narodowego dziedzictwa  kulturowego poprzez promocję twórczości Fryderyka Chopina.
 
Działalność Centrum to organizacja koncertów, wernisaży, przedstawień teatralnych, pokazów filmowych i multimedialnych. W spektrum zadań przypisanych Centrum znajdują się także: prowadzenie kursów mistrzowskich, warsztatów szkoleniowych i udostępnianie zbiorów biblioteki muzyczno-etnograficznej. Promocja twórczości Fryderyka Chopina jest realizowana nie tylko na miejscu, ale także poprzez działalność wydawniczą i współpracę z innymi podmiotami zajmującymi się kulturą.


I to właśnie tu zapraszamy wszystkich, którzy czują niedosyt informacji o tym wyjątkowym miejscu. Przewodnicy poszerzą Waszą wiedzę, opowiedzą o zbrodni niegdyś tu popełnionej i innych ciekawostkach.

Czekamy Na Was!

Europejskie Centrum Artystyczne im. Fryderyka Chopina w Sannikach jest instytucją współfinansowaną ze środków Samorządu Województwa Mazowieckiego oraz Miasta i Gminy Sanniki

WSPÓŁPRACA

PATRONI MEDIALNI
  • Radio Płock FM
  • Radio Q FM
  • Wyborcza.pl
  • TuSochaczew.pl
  • Petronews.pl
  • Radio KRDP FM
  • Radio Victoria FM
  • Tygodnik Płocki
  • Gostynin 24
  • Radio Sochaczew
  • Radio kolor FM
  • Nowy Łowiczanin